Chuyển từ nói sang làm, hành động cụ thể trong đảm bảo an toàn giao thông

Tại cuộc họp, lãnh đạo UBND thành phố Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và tỉnh Cà Mau đã báo cáo về các nguyên nhân, tồn tại, hạn chế và giải pháp khắc phục, kéo giảm số vụ tai nạn giao thông, đặc biệt là những vụ nghiêm trọng, cải thiện hạ tầng, xóa điểm đen giao thông, tổ chức giao thông hợp lý…

Thiếu tướng Đỗ Thanh Bình, Cục trưởng Cục Cảnh sát giao thông cho biết, theo báo cáo, số người chết do tai nạn giao thông vẫn ở mức cao; bình quân mỗi ngày có 28,2 người tử vong.

Tai nạn giao thông chết người chủ yếu xảy ra trên quốc lộ (36%), đường xã (27,25%), đường tỉnh (24,4%), trong khi cao tốc chiếm 1,12%. Thời gian tai nạn xảy ra nhiều nhất là buổi chiều tối và ban đêm. Thực tế cho thấy, trật tự giao thông còn nhiều bất cập, chưa theo quy luật.

Trong thời gian qua, lực lượng chức năng xử lý nhiều vi phạm song tai nạn giao thông vẫn còn phức tạp. Công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh vận tải còn lỏng lẻo, chạy theo mục tiêu kinh tế, chưa coi trọng an toàn. Hạ tầng giao thông, tổ chức giao thông còn nhiều bất cập.

Thời gian tới, Thiếu tướng Đỗ Thanh Bình đề nghị chuyển từ phương thức tuyên truyền sang giáo dục pháp luật giao thông; nâng cao kiến thức, kỹ năng về an toàn giao thônang cho học sinh; rà soát, đào tạo lại người đã được cấp giấy phép lái xe mô tô; đồng thời thay đổi tư duy tổ chức giao thông từ cao tốc đến đường đô thị, gắn với yêu cầu chống ùn tắc; quan tâm đến người yếu thế như người đi bộ, xe đạp, xe máy.

Kết luận Hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà nhấn mạnh, bảo đảm trật tự, an toàn giao thông phải chuyển từ nói sang làm, hành động cụ thể, xác định rõ việc làm được ngay và việc cần tính toán lâu dài, gắn với yêu cầu xây dựng cơ chế, mô hình tổ chức mạnh hơn.

Trên cơ sở báo cáo của Văn phòng Thường trực Ủy ban, Bộ Công an và các địa phương, Phó Thủ tướng thống nhất đánh giá: Các chỉ tiêu an toàn giao thông qua từng năm có xu hướng giảm, nhưng số lượng tuyệt đối người chết, bị thương vẫn ở mức rất đáng lo ngại. Một số địa phương có số người chết vượt 14-15 người/100.000 dân là con số đau xót.

Trong các nguyên nhân gây tai nạn, đường bộ chiếm tỉ lệ cao nhất, trong đó quốc lộ, tỉnh lộ và đường nông thôn chiếm tỉ lệ rất lớn.

Phó Thủ tướng Chính phủ đề nghị, trong thời gian tới, các bộ, ngành, địa phương cần tập trung vào những công việc cụ thể, trước hết là phân công trách nhiệm để thực hiện nghiêm túc.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh yếu tố con người là nguyên nhân then chốt trong bảo đảm trật tự, an toàn giao thông. Việc đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe và trang bị kiến thức pháp luật cho người tham gia giao thông phải được thực hiện nghiêm túc, đầy đủ; không chỉ dừng ở khả năng điều khiển phương tiện mà phải gắn với ý thức trách nhiệm và tuân thủ pháp luật. Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà yêu cầu Bộ Công an xây dựng phương án cụ thể về nội dung này.

Nhận xét nhiều vụ tai nạn gần đây liên quan đến cả phương tiện và công tác kiểm định, hoán cải, Phó Thủ tướng  Chính phủ Trần Hồng Hà đề nghị Bộ Xây dựng rà soát toàn diện công tác kiểm định, đánh giá an toàn kỹ thuật phương tiện.

Về hạ tầng, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh vấn đề các điểm đen, lối mở giao cắt, đặc biệt giữa đường sắt và đường bộ đã được chỉ ra nhiều năm, hiện mới xử lý được khoảng 70%; yêu cầu Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính đặt mục tiêu năm 2026 xử lý đạt 100% các nguyên nhân trực tiếp này.

Đối với đường quốc lộ, tỉnh lộ và đường nông thôn, yêu cầu Bộ Xây dựng nghiên cứu, ban hành tiêu chuẩn an toàn cho từng loại đường, xác định rõ tốc độ, tổ chức giao cắt, không coi đường nông thôn là chỉ dành cho người đi bộ. Việc rà soát phải hoàn thành trong quý II/2026.

Đồng thời, Bộ Xây dựng phải thay đổi cách tiếp cận trong thiết kế đô thị và hạ tầng giao thông, lấy an toàn làm tiêu chí trung tâm; ưu tiên phát triển giao thông công cộng và các loại hình giao thông xanh; tổ chức hạ tầng theo hướng phân tách các loại phương tiện có tốc độ khác nhau, bảo đảm mỗi loại đường và mỗi loại phương tiện đều đáp ứng tiêu chuẩn an toàn kỹ thuật, qua đó giảm xung đột giao thông và tai nạn.

Giao Bộ Công an chủ trì chiến dịch kiểm soát phương tiện kinh doanh vận tải hành khách, hàng hóa; làm rõ nguyên nhân vi phạm từ người lái, chủ doanh nghiệp, phương tiện, công tác kiểm soát và điều kiện hạ tầng, trong đó có việc thiếu điểm dừng nghỉ, logistics trên các tuyến đường dài.

Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng chương trình giáo dục pháp luật giao thông cụ thể trong nhà trường; kết hợp gia đình - nhà trường; hiệu trưởng chịu trách nhiệm nếu để xảy ra vi phạm. Học sinh đi xe đạp điện, xe máy phải được giáo dục, hướng dẫn cả lý thuyết và thực hành.

Nhấn mạnh việc kiểm soát nồng độ cồn, coi hành vi điều khiển phương tiện khi có nồng độ cồn là hành vi nguy hiểm, là tội phạm, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà yêu cầu phấn đấu 90%, tiến tới 100% người điều khiển phương tiện không vi phạm.

Về chỉ tiêu kéo giảm tai nạn giao thông trong năm 2026, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà yêu cầu các địa phương đăng ký bằng các chỉ số định lượng; tối thiểu giảm 50% so với năm 2025; địa phương đã giảm 50% thì phải đặt mục tiêu cao hơn. Trường học phải đạt tỷ lệ 100% học sinh nắm vững luật giao thông.

Đồng thời, giao Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp các bộ liên quan xây dựng phương án kết thúc hoạt động Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia, đề xuất mô hình tổ chức mới hiệu lực, hiệu quả hơn, trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.