Trang trọng Lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích lịch sử văn hóa cấp thành phố - Đền Kim Quan

Dự buổi Lễ còn có đại diện lãnh đạo các sở, ngành Thành phố. Đại biểu quận Long Biên có Bí thư Quận ủy, Chủ tịch HĐND quận Đường Hoài Nam; Phó Bí thư Thường trực Quận ủy Ngô Mạnh Điềm; Phó Bí thư Quận ủy, Chủ tịch UBND quận Nguyễn Mạnh Hà; các đồng chí trong Ban Thường vụ Quận ủy, Thường trực HĐND, Lãnh đạo UBND quận; lãnh đạo các phòng, ban, ngành, đoàn thể quận và các phường.

Đại biểu phường Việt Hưng có Bí thư Đảng ủy phường Đinh Quang Luận; Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Vũ Hoàng Long; Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường Đặng Thúy Vân; cùng các phòng, ban, ngành, đoàn thể phường và đông đảo các tầng lớp nhân dân trên địa bàn.

Báo cáo quá trình đề nghị xếp hạng di tích Đền Kim Quan tại buổi Lễ, Chủ tịch UBND phường Việt Hưng Đặng Thúy Vân cho biết: Cụm di tích đình, chùa, đền Kim Quan từ lâu đã trở thành trung tâm sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng của người dân địa phương. Người dân Kim Quan truyền lại rằng: Dưới thời Lê, đê sông Thiên Đức bị vỡ, nước từ sông cuộn chảy xoáy vào đúng khu vực cánh đồng của thôn Kim Quan tạo thành hố rộng, sâu hoắm gọi là Vực Kim Quan. Sau đó dân làng đắp đê quai, ở mỏm đê chỗ vực xoáy dựng ngôi miếu thờ thần Hà Bá nhằm cầu đảo không gây lũ lụt vỡ đê để người dân cày cấy, dân gian gọi là Miếu Vực.

Trước đây, Miếu Vực (đền Kim Quan) nằm ngay sát mép Vực Kim Quan, từ khi khu đô thị Việt Hưng được xây dựng cùng các công trình cơ quan, trụ sở của quận Long Biên thì Vực Kim Quan được san lấp thu nhỏ lại, trước đền đã được làm con đường, lát vỉa hè và đặt tên phố là Vạn Hạnh, hướng chính của đền vẫn nhìn thẳng ra Vực Kim Quan.

Di tích đền Kim Quan là một công trình kiến trúc thờ các vị thần liên quan đến yếu tố sông nước gồm: "Hà bá chính thần" "Long vương thủy cung thủy thần tối linh" và trước đây có phối thờ Thành hoàng làng "Linh Lang đại vương", sau này phát triển và hình thành việc thờ Mẫu Tam phủ. Nhân dân Kim Quan cũng tin rằng, nơi này rất linh thiêng, phù hợp với việc thờ Mẫu, họ quan niệm rằng Mẫu mang yếu tố âm, gắn với yếu tố nước, nên nhân dân đã đưa Mẫu vào phụng thờ tại đây.

"Như vậy, Kim Quan nằm trong địa thế gắn với sông nước. Người dân nơi đây đã dựng làng lập ấp, mở mang và phát triển làng quê dựa trên những kinh nghiệm ứng xử với thiên nhiên từ bao đời nay. Bởi luôn chịu tác động của sông nước nên họ đã ứng xử và tạo nên những giá trị riêng theo tinh thần chống lũ lụt…", Chủ tịch UBND phường Việt Hưng cho biết.

Từ những tư liệu và những giá trị quý báu trên; căn cứ vào Luật di sản văn hóa ngày 29/6/2001 và luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật di sản văn hóa ngày 18/6/2009, UBND phường Việt Hưng đã có văn bản trình UBND quận Long Biên xem xét đề nghị các cấp có thẩm quyền xếp hạng di tích đền Kim Quan, phường Việt Hưng. UBND quận Long Biên đã có công văn đề nghị UBND, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Ban Quản lý di tích danh thắng Thành phố xếp hạng Di tích lịch sử Đền. Ban Quản lý di tích danh thắng Thành phố đã tổ chức khảo sát di tích đền Kim Quan phục vụ công tác lập hồ sơ xếp hạng di tích năm 2024.

Sau một thời gian, với sự cố gắng của các cán bộ Ban Quản lý di tích và danh thắng Thành phố thu thập tài liệu, lập hồ sơ khoa học trình các cấp có thẩm quyền phê duyệt và xếp hạng cho di tích, niềm mong mỏi của lãnh đạo, nhân dân làng Kim Quan, phường Việt Hưng đã thành hiện thực. Ngày 19/8/2024, UBND thành phố Hà Nội có Quyết định về việc xếp hạng Di tích lịch sử cấp thành phố - Đền Kim Quan, đây là một niềm vui của nhân dân phường Việt Hưng nói chung và nhân dân làng Kim Quan nói riêng.

"Hôm nay, UBND phường Việt Hưng cùng các tầng lớp nhân dân làng Kim Quan trang trọng tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích lịch sử cấp thành phố - Đền Kim Quan; thay mặt lãnh đạo UBND - Ban Quản lý di tích phường, thay mặt các tầng lớp nhân dân làng Kim Quan, phường Việt Hưng, đồng chí Đặng Thúy Vân cảm ơn các đồng chí lãnh đạo UBND thành phố Hà Nội, Sở Văn hóa và Thể thao, Ban quản lý di tích danh thắng Thành phố, của Quận ủy - HĐND - UBND, các phòng ban chức năng của quận Long Biên trong thời gian qua đã quan tâm, chỉ đạo để phường làm tốt công tác quản lý, phát huy giá trị của di tích và đặc biệt là quá trình xây dựng, hoàn thiện hồ sơ xếp hạng di tích cấp Thành phố.

Để tiếp tục phát huy giá trị di tích, làm tốt hơn nữa công tác bảo tồn, giữ gìn văn hóa truyền thống của quê hương, Chủ tịch UBND phường Việt Hưng khẳng định sẽ cùng nhân dân địa phương nâng cao trách nhiệm bảo vệ di tích linh thiêng này; tiếp tục phát huy ý nghĩa lịch sử, văn hoá của di tích, nâng cao nhận thức và tinh thần trách nhiệm trong việc bảo vệ giá trị văn hóa, giữ gìn cảnh quan môi trường của Đền luôn khang trang, sạch đẹp; đồng thời, thường xuyên kiểm tra các hạng mục công trình, các đồ thờ tự, các cổ vật tránh để hư hỏng và có biện pháp bảo vệ an toàn.

Lãnh đạo UBND phường Việt Hưng cũng mong rằng Tiểu ban quản lý di tích, cùng nhân dân Kim Quan tổ chức tốt các hoạt động tại di tích, thực hiện tốt các quy định về Luật di sản văn hoá và phát huy hơn nữa việc xã hội hoá trong công tác bảo tồn và tôn tạo di tích, nhân dân đến sinh hoạt tín ngưỡng tại Đền Kim Quan, thực hiện nghiêm nếp sống văn minh nơi thờ tự, đoàn kết phát huy các giá trị văn hóa trong lễ hội, có tinh thần bảo vệ cảnh quan cũng như các cấu kiện kiến trúc và các đồ thờ tại di tích để nơi đây mãi là một công trình văn hoá cho muôn đời.

Tại buổi Lễ, Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà đã trang trọng trao Bằng xếp hạng Di tích và tặng hoa chúc mừng Đảng bộ, chính quyền và nhân dân phường Việt Hưng.

Ngay sau Lễ đón nhận, các đại biểu lãnh đạo sở, ngành Thành phố, quận Long Biên, phường Việt Hưng đã cùng nhân dân thưởng thức Chương trình nghệ thuật "Hào khí Linh Lang - Linh thiêng đất mẫu Kim Quan" chào mừng sự kiện trọng đại của địa phương do các nam nữ diễn viên câu lạc bộ văn nghệ phường, câu lạc bộ văn nghệ các tổ dân phố, các trường học trên địa bàn biểu diễn.

Theo Bí thư Đảng ủy phường Việt Hưng Đinh Quang Luận, với các tiết mục ca múa nhạc đặc sắc đậm chất văn hóa, được đầu tư dàn dựng công phu và có sự góp mặt của hơn 100 nam nữ diễn viên không chuyên, các hạt nhân văn nghệ quần chúng của phường đã góp phần tái hiện Hào khí Linh Lang, truyền thống văn hiến và sức vươn lên của mảnh đất Kim Quan, Việt Hưng. Từ đó lan tỏa tới công chúng tình yêu và khơi dậy niềm tự hào về nét đẹp văn hóa nơi mình đã sinh ra, lớn lên, tiếp thêm động lực để người dân Kim Quan, Việt Hưng phát huy truyền thống văn hoá, góp phần xây dựng phường Việt Hưng, quận Long Biên và Thủ đô Hà Nội ngày càng giàu đẹp, văn minh.

"Đây cũng là dịp để quảng bá hình ảnh văn hóa, con người Việt Hưng, lan tỏa những thông điệp tích cực của vùng đất văn hoá, mang đến không khí vui tươi, hạnh phúc và bình an cho mọi người trong mùa xuân mới…", Bí thư Đảng ủy phường Việt Hưng nhấn mạnh.