Các đại biểu HĐND thành phố Hà Nội bỏ phiếu thông qua Nghị quyết. Ảnh: Lê Hải
Nghị quyết tạo thêm dư địa tài chính cho Hà Nội trong việc chủ động sử dụng các nguồn lực ngân sách để đầu tư phát triển, thực hiện các chính sách an sinh xã hội, cải cách tiền lương và hỗ trợ các nhiệm vụ phát sinh cấp bách.
Theo nghị quyết, nguồn thực hiện chính sách tiền lương của Thành phố và cấp xã trước hết được sử dụng để bảo đảm thực hiện đầy đủ các chính sách về tiền lương, tiền thưởng do Trung ương ban hành; thực hiện chính sách tinh giản biên chế; chi trả các chế độ an sinh xã hội của Trung ương và thành phố Hà Nội; thực hiện chế độ tiền lương đối với lao động hợp đồng theo Nghị định số 111/2022/NĐ-CP và các hợp đồng chuyên môn được cấp có thẩm quyền giao chỉ tiêu.
Đáng chú ý, nguồn này cũng được sử dụng để chi thu nhập tăng thêm cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức thuộc phạm vi quản lý của thành phố Hà Nội; đồng thời bảo đảm kinh phí cải cách tiền lương khi thực hiện cung ứng dịch vụ sự nghiệp công trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo theo hình thức đặt hàng hoặc đấu thầu.
Sau khi bảo đảm đầy đủ các nhiệm vụ nêu trên theo lộ trình cải cách tiền lương của Trung ương, phần kinh phí còn lại được phép sử dụng để đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng kinh tế - xã hội. Đây được xem là cơ chế quan trọng giúp Hà Nội linh hoạt hơn trong khai thác nguồn cải cách tiền lương còn dư để phục vụ đầu tư phát triển.
Đối với nguồn tăng thu ngân sách cấp thành phố, nghị quyết quy định sau khi trích lập nguồn cải cách tiền lương theo quy định, thành phố được bổ sung nguồn tài chính cho Quỹ thưởng theo Luật Thủ đô với mức tối đa 2% phần tăng thu từ thuế, phí so với dự toán hằng năm.
Phần tăng thu còn lại được sử dụng cho nhiều mục tiêu phát triển quan trọng như bổ sung vốn đầu tư phát triển; triển khai các cơ chế, chính sách do Trung ương và Thành phố ban hành; bảo đảm kinh phí cho các nhiệm vụ chưa được dự toán hoặc đã được bố trí nhưng chưa đáp ứng đủ nhu cầu thực tế.
Nghị quyết cũng cho phép Thành phố sử dụng nguồn tăng thu để hỗ trợ ngân sách cấp xã thực hiện các nhiệm vụ chi theo phân cấp trong trường hợp ngân sách địa phương chưa cân đối được hoặc phát sinh các nhiệm vụ đột xuất, cấp bách.
Ngoài ra, Hà Nội được phép hỗ trợ các cơ quan trung ương, các địa phương khác trong nước hoặc hỗ trợ các quốc gia khác theo quy định của Luật Thủ đô.
Tương tự, đối với nguồn tăng thu ngân sách cấp xã, sau khi bảo đảm nguồn cải cách tiền lương và trích 2% bổ sung cho Quỹ thưởng, phần còn lại được sử dụng để bổ sung vốn đầu tư phát triển; thực hiện các chính sách của Trung ương và Thành phố; đáp ứng các nhiệm vụ chi phát sinh chưa được bố trí đủ dự toán và hỗ trợ các đơn vị hành chính cấp xã khác trên địa bàn Thành phố.
Một trong những điểm mới đáng chú ý của nghị quyết là quy định cụ thể việc sử dụng nguồn thưởng vượt dự toán các khoản thu phân chia giữa ngân sách trung ương và ngân sách Thành phố, cũng như nguồn bổ sung có mục tiêu từ tăng thu ngân sách trung ương.
Theo đó, các nguồn lực này được ưu tiên sử dụng để cấp bù lãi suất tín dụng ưu đãi, hỗ trợ phí quản lý, bổ sung vốn điều lệ cho các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách và bố trí nguồn vốn ủy thác thực hiện chính sách tín dụng ưu đãi thông qua Ngân hàng Chính sách xã hội.
Sau khi bảo đảm các nhiệm vụ ưu tiên theo quy định, nguồn kinh phí còn lại được sử dụng để thực hiện các cơ chế, chính sách của Trung ương và Thành phố hoặc các nhiệm vụ cần thiết khác do UBND Thành phố quyết định sau khi có ý kiến thống nhất của Thường trực HĐND Thành phố.
Nghị quyết cũng quy định cơ chế thưởng vượt thu cho ngân sách cấp xã nhằm khuyến khích các địa phương tăng cường quản lý thu ngân sách.
Cụ thể, khi tổng thu ngân sách cấp Thành phố từ các khoản thuế, phí, lệ phí phân chia giữa các cấp ngân sách vượt dự toán được giao và ngân sách thành phố không bị hụt thu, ngân sách cấp Thành phố được trích tối đa 20% số tăng thu từ các khoản thu phân chia để thưởng cho các xã, phường có kết quả thu vượt dự toán.
Tuy nhiên, mức thưởng không vượt quá số tăng thu so với kết quả thực hiện của năm trước. Mức thưởng cụ thể sẽ do UBND Thành phố quyết định hằng năm căn cứ vào khả năng cân đối ngân sách.
Nguồn kinh phí được thưởng sẽ do UBND cấp xã quyết định sử dụng để đầu tư xây dựng các công trình hạ tầng, triển khai các chương trình, dự án phát triển kinh tế - xã hội và thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm của địa phương.
Để bảo đảm việc triển khai hiệu quả, nghị quyết giao UBND Thành phố hướng dẫn các cơ quan, đơn vị và chính quyền cấp xã thực hiện; chủ động rà soát, sắp xếp thứ tự ưu tiên trong phân bổ nguồn lực; đồng thời định kỳ báo cáo Thường trực HĐND và HĐND Thành phố về kết quả thực hiện.