Đề xuất tăng gấp đôi mức xử phạt một số hành vi vi phạm lĩnh vực bảo vệ môi trường và đất đai

Đồng chí Nguyễn Lan Hương, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố; Nguyễn Sỹ Trường, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố chủ trì Hội nghị.

Phát biểu định hướng Hội nghị, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố Nguyễn Lan Hương cho biết, đây là hai nội dung lãnh đạo Thành phố rất quan tâm và mong muốn các chuyên gia, nhà khoa học tham gia ý kiến trực tiếp. Qua đó, làm tốt công tác truyền thông chính sách và tổ chức thực hiện tạo sự đồng thuận cao trong nhân dân.

Đồng chí Nguyễn Lan Hương mong muốn các chuyên gia, các nhà khoa học đóng góp ý kiến vào các nội dung như: Sự cần thiết ban hành hai Nghị quyết, cơ sở pháp lý, cơ sở khoa học và thực tiễn của 2 Dự thảo Tờ trình của UBND Thành phố. Những điểm nào chưa phù hợp, vướng mắc trong quá trình tổ chức triển khai thực hiện khi được ban hành; Về mức tiền phạt trong dự thảo hay các hành vi vi phạm hành chính áp dụng mức tiền phạt cao hơn đã đảm bảo không bỏ sót hành vi vi phạm cần điều chỉnh trong nghị quyết; khả năng đồng thuận của nhân dân…

Dự thảo Nghị quyết quy định mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai trên địa bàn Thành phố gồm 8 điều, trong đó, quy định về mức tiền phạt, cụ thể:

Mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm hành chính bằng 02 lần mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm hành chính tương ứng quy định tại Nghị định số 123/2024/NĐ-CP trên địa bàn Thành phố, nhưng không vượt quá mức tiền phạt quy định tại Điều 24 của Luật xử lý vi phạm hành chính. Đối với tổ chức có cùng hành vi vi phạm, mức phạt tiền gấp 02 lần mức phạt tiền đối với cá nhân.

Đối với Quy định các hành vi vi phạm hành chính áp dụng nâng mức tiền phạt: Trên cơ sở cân nhắc kỹ về tính chất, mức độ nghiêm trọng, hệ quả của các hành vi vi phạm gây ra trong lĩnh vực đất đai trên địa bàn Thành phố, UBND Thành phố kiến nghị nâng mức tiền phạt đối với 71 hành vi thuộc 28 điều (từ Điều 8 đến Điều 29) quy định tại Chương II, Nghị định số 123/2024/NĐ-CP của Chính phủ.

Dự thảo Nghị quyết quy định mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường trên địa bàn Thành phố dự kiến gồm 8 điều, trong đó, quy định về mức tiền phạt, cụ thể:

Mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm hành chính quy định tại Nghị quyết này cao hơn mức tiền phạt đối với hành vi vi phạm hành chính tương ứng quy định tại Nghị định số 45/2022/NĐ-CP trên địa bàn Thành phố, nhưng không vượt quá mức tiền phạt quy định tại điểm k khoản 1 Điều 24 của Luật Xử lý vi phạm hành chính, được sửa đổi, bổ sung tại điểm k khoản 10 Điều 1 của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật xử lý vi phạm hành chính. Đối với tổ chức có cùng hành vi vi phạm, mức tiền phạt gấp 2 lần mức tiền phạt đối với cá nhân.

Trên cơ sở cân nhắc kỹ về tính chất, mức độ nghiêm trọng, hệ quả của các hành vi vi phạm gây ra trong lĩnh vực bảo vệ môi trường trên địa bàn Thành phố, UBND thành phố Hà Nội kiến nghị nâng mức tiền phạt cụ thể 3 nhóm hành vi và nêu Điều, khoản, điểm cụ thể.

Góp ý tại Hội nghị phản biện, ông Đinh Hạnh, Chủ nhiệm HĐTV về Kinh tế, Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội khẳng định việc ban hành Nghị quyết của HĐND Thành phố nhằm thay thế, bổ sung Nghị quyết số 19 của HĐND Thành phố năm 2021 về nâng mức tiền phạt cao hơn mức trước đây nhằm thực hiện Nghị định số 123 năm 2024 của Chính phủ đối với những hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai trên địa bàn thành phố Hà Nội là cần thiết bởi tình trạng vi phạm pháp luật về đất đai đang xảy ra ngày càng nghiêm trọng.

Góp ý về mức tiền phạt trong các Dự thảo, PGS.TS Vũ Thị Minh, Tổng Thư ký Hội Khoa học kinh tế Hà Nội cho rằng mức phạt hành vi vi phạm trong lĩnh vực đất đai là phù hợp, có tính răn đe, giáo dục ý thức quản lý, sử dụng hiệu quả đất đai trên địa bàn Thủ đô. Tuy nhiên, cần nêu cụ thể mức phạt là bao nhiêu tiền đối với từng hành vi vi phạm để tăng tính thực thi của Nghị quyết này. Có thể gắn thêm vào Nghị quyết một bảng Phụ lục quy định mức phạt cụ thể đối với từng hành vi vi phạm, hoặc có thể bổ sung luôn mức phạt vào sau từng hành vi vi phạm liệt kê trong Điều 4 của Nghị định.

Đồng quan điểm trên, ông Phạm Ngọc Thảo, Nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội cho rằng: Luật xử phạt vi phạm hành chính về môi trường đã ban hành và thực hiện nhiều năm. Vì vậy, đề nghị cơ quan soạn thảo cần đánh giá kết quả xử phạt hành chính và vi phạm trên lĩnh vực này trong những năm qua ở Hà Nội như thế nào. Trong đó, những điều khoản, nội dung vi phạm nào bị vi phạm bị xử lý nhiều nhất. Từ đó sẽ minh họa và làm cơ sở cho việc lựa chọn nội dung điều khoản để tăng gấp đôi mức phạt trong thời gian tới.

Ông Vũ Thành Vĩnh, Thành viên HĐTV Dân chủ - Pháp luật Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố, để đảm bảo hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả Nghị quyết của HĐND thành phố Hà Nội, vấn đề không chỉ ở "Nâng mức xử phạt cao hơn", mà quan trọng hơn là " Ai xử phạt và xử phạt ai". Do vậy, ngoài việc quy định nâng mức tiền phạt cao hơn, việc tổ chức thực hiện cần tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật, nâng cao năng lực thực thi pháp luật và thiết lập cơ chế giám sát và phản hồi từ cộng đồng…

Phát biểu tiếp thu các ý kiến, đồng chí Nguyễn Minh Tấn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết, với việc ban hành 2 Nghị quyết cho thấy Thành phố rất quan tâm và cương quyết xử lý các vi phạm trong lĩnh vực đất đai và bảo vệ môi trường. Trân trọng cảm ơn các ý kiến đóng góp của các đại biểu, đồng chí đã báo cáo, giải trình làm rõ thêm các nội dung đại biểu quan tâm. Đồng thời, sẽ tiếp thu đầy đủ, rà soát và hoàn thiện các dự thảo.

Phát biểu kết luận Hội nghị, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố Nguyễn Sỹ Trường cho biết, Hội nghị nhất trí với sự cần thiết xây dựng các Nghị quyết nhằm đảm bảo tính răn đe, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và xử lý các vi phạm trong lĩnh vực đất đai và môi trường, những vấn đề đang gây bức xúc trong nhân dân Thủ đô. Các Nghị quyết này, sau khi được ban hành, được kỳ vọng sẽ giúp các cấp chính quyền quản lý tốt hơn và ngăn chặn các vi phạm phát sinh.

Trên cơ sở các ý kiến đóng góp, đồng chí đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường nghiên cứu, chắt lọc và tiếp thu các ý kiến đóng góp của các chuyên gia, nhà khoa học để chỉnh sửa, hoàn thiện dự thảo Nghị quyết. Đồng thời, có kế hoạch tuyên truyền nội dung Nghị quyết một cách đồng bộ và sâu rộng tới toàn bộ cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và nhân dân trên địa bàn thành phố Hà Nội, đảm bảo tính công khai, minh bạch và giúp mọi đối tượng dễ dàng tiếp cận, hiểu và thực hiện.

Bên cạnh đó, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ khoa học trong việc phát hiện và xử phạt vi phạm; kịp thời phát hiện và xử lý các vi phạm và xây dựng cơ chế khuyến khích, thu hút sự tham gia của người dân trong việc phát hiện và giám sát việc xử lý các vi phạm.

Ngoài ra, Thành phố cần đầu tư cơ sở vật chất, nguồn lực, nhân lực, kỹ thuật để các cấp chính quyền có đủ sức thực hiện việc xử phạt vi phạm hành chính đối với các nội dung trên.