Bác sĩ Trần Hữu Tước, một trí thức giàu lòng yêu nước

Triệu Chinh Hiểu 14:48 22/02/2016

HNP - Tại thủ đô Hà Nội của chúng ta có hơn mười đường phố mang tên những thầy thuốc như mẹ hiền, suốt đời cống hiến cho sự nghiệp bảo vệ sức khỏe của nhân dân. Bác sĩ Trần Hữu Tước, một trí thức yêu nước, là một tấm gương sáng trong số đó.

Trần Hữu Tước sinh ngày 13/10/1913 trong một gia đình trung lưu tại làng Bạch Mai, tỉnh Hà Đông, nay thuộc quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Tốt nghiệp phổ thông trung học, anh được học bổng sang Pháp học. Tại Pháp, thi đỗ vào trường Đại học Y khoa Paris, bảo vệ luận án bác sĩ xuất sắc năm 1940, anh được giữ lại trường làm một bác sĩ khoa Tai mũi họng giỏi có tín nhiệm cao ở Pháp. Anh đã được mời hợp tác giảng dạy, điều trị tại nhiều bệnh viện tại Pháp, có thu nhập rất cao (trên 20.000 Franc thời bấy giờ).

Ngày 31/5/1946, Hồ Chủ tịch sang Pháp theo lời mời của Chính phủ Pháp. Khi Bác từ Pháp về nước, bác sĩ Trần Hữu Tước đã cùng một số trí thức Việt kiều yêu nước như ông Phạm Quang Lễ (tức Trần Đại Nghĩa), Võ Quý Huân… nghe theo lời kêu gọi của Bác, tự nguyện từ bỏ cuộc sống giàu sang phú quí bên Pháp, theo Bác trở về  quê hương Việt Nam.

Về Hà Nội, ông đã được mời giảng dạy và xây dựng ngành Tai mũi họng ở Trường Đại học Y Dược Việt Nam (nay là Trường đại học Y Hà Nội), là một trong những cán bộ giảng dạy giỏi đầu tiên của trường. Giáo sư Hồ Đắc Di, nguyên Giám đốc trường  Đại học Y - Dược thời ấy cho biết: Một buổi sáng tháng 11/1946, các thầy Tôn Thất Tùng, Hoàng Đình Cầu... và một số sinh viên trường chăm chú lắng nghe bài giảng của người thầy đầu tiên chuyên ngành tai mũi họng vừa từ Paris theo Bác Hồ về nước. Đây là lần đầu tiên một bài giảng được trình bày bằng tiếng Việt ở trường.


Từ ngày thành lập Trường Đại học Y - Dược năm 1902 cho đến Cách mạng tháng Tám 1945, sinh ngữ bắt buộc để học ở trường này là tiếng Pháp. Vì vậy dùng tiếng Việt để giảng dạy là một thành công lớn của bác sĩ Tước. Trong bài giảng hôm đó, bác sĩ Trần Hữu Tước trình bày khái quát sự cần thiết phải học tập và phát triển chuyên khoa tai mũi họng rồi kể lại những ấn tượng sâu sắc trong những ngày gần Bác Hồ ở Paris, nhắc đến những lời Bác Hồ dạy: “Người thầy thuốc giỏi phải như một người mẹ hiền”.

Phó Giáo sư Phạm Kim thời kỳ ấy là một cán bộ quân đội ở Cục Quân y được cử đi học ở trường Đại học Y - Dược cho biết thêm: “Toàn quốc kháng chiến 19/12/1946, thầy Tước đã làm việc trong đội điều trị của Trung đoàn Thủ đô suốt 60 ngày đêm, chiến đấu trong nội thành Hà Nội. Rút khỏi Hà Nội tháng 2/1947, thầy ra ngoài vùng tự do kháng chiến phục vụ khám chữa bệnh cho bộ đội và nhân dân. Khi trường Đại học Y chuyển lên Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang, thầy Tước nhận nhiệm vụ đào tạo cán bộ chuyên khoa tai mũi họng cho trường. Tại đây, thầy đã có công góp phần đào tạo nhiều cán bộ kế cận gồm các anh Đặng Hiếu Trưng, Lê Văn Lợi, Trần Ngọc Dũng và tôi”. Thời gian này, thầy Tước bị những cơn đau đường ruột làm sức khỏe bị giảm sút rất nhanh. Năm 1946, khi theo Bác Hồ từ Pháp về nước, thầy nặng 75 kg, mà giờ chỉ còn 42 kg, sút đến trên 30kg. Thuốc men quá thiếu thốn, cấp trên gợi ý sắp xếp một đường dây bí mật đưa thầy Tước vào Hà Nội chữa bệnh một thời gian nhưng thầy kiên quyết từ chối và nói “Thà chết ngoài vùng tự do còn hơn sống trong vùng địch tạm chiếm!”. Đến cuối năm 1951, Trung ương Đảng và Chính phủ đã bố trí gửi bác sĩ Trần Hữu Tước sang Trung Quốc chữa bệnh.

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, ta tiếp quản Thủ đô tháng 10/1954, bác sĩ Trần Hữu Tước nhận quyết định về Bệnh viện Bạch Mai, được phân công xây dựng khoa tai mũi họng của bệnh viện. Năm 1955, bác sĩ Trần Hữu Tước là một trong 9 bác sĩ đầu tiên của nước ta được Chính phủ phong hàm Giáo sư cùng các ông Hồ Đắc Di, Đỗ Xuân Hợp, Đặng Vũ Hỉ,  Đặng Văn Ngữ, Trương Công Quyền, Hoàng Tích Trí, Tôn Thất Tùng.

Giáo sư Trần Hữu Tước đã có công đào tạo, bổ túc và xây dựng nhiều cán bộ khoa tai mũi họng trên toàn quốc. Kể từ ngày đầu về nước, bắt đầu giảng dạy ở Trường Y, Giáo sư Trần Hữu Tước đã đào tạo hơn 500 bác sĩ, y sĩ, chuyên khoa tai mũi họng. Sau đó, những học trò ưu tú của ông lại đào tạo thêm hàng ngàn thầy thuốc tai mũi họng cho các bệnh viện toàn quốc. Năm 1956, GS Tước được bổ nhiệm làm Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai. Năm 1969, GS. Trần Hữu Tước nhận quyết định làm Viện trưởng đầu tiên của Bệnh viện Tai mũi họng Trung ương.

Ông đã được bầu làm đại biểu Quốc hội các khóa II, III và IV; Ủy viên Ðoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ tịch đầu tiên của Tổng Hội Y học, Phó Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ, Chủ tịch đầu tiên Hội Tai mũi họng Việt Nam. Tháng 12 năm 1966, tại Đại hội Anh hùng, Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ 4, Giáo sư Trần Hữu Tước được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động.

Khi về nghỉ hưu, sống ở 185 phố Bà Triệu, Hà Nội, GS. bác sĩ Trần Hữu Tước vẫn luôn tận tình giúp chữa bệnh cho bà con khu dân cư, cùng các con, cháu luôn đối xử tốt với nhân dân địa phương nên cả gia đình được mọi người rất quí mến, cảm phục. Năm 1983, GS Trần Hữu Tước được thưởng Huân chương Ðộc lập hạng nhất. Cuối đời, Giáo sư đã lâm bệnh và tạ thế ngày 23/10/1983, thọ 70 tuổi.

Năm 1996 Nhà nước đã truy tặng Giáo sư Trần Hữu Tước Giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học - kỹ thuật. Năm 2005, Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội đã đặt tên Trần Hữu Tước cho một đường phố ở phường Nam Đồng, quận Đống Đa. Ngày 10/10/2013, tại Hà Nội, Bộ Y tế đã long trọng tổ chức lễ kỷ niệm 100 năm ngày sinh của cố Giáo sư Trần Hữu Tước. Trong buổi lễ, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến phát biểu: “Lễ kỷ niệm 100 năm ngày sinh cố Giáo sư Trần Hữu Tước không chỉ thể hiện sự ghi nhận và đánh giá cao của Đảng, Quốc hội, Nhà Nước và ngành Y tế Việt Nam đối với những cống hiến to lớn của Giáo sư mà có ý nghĩa nhắc nhở các thế hệ y, bác sĩ hôm nay hãy sống và làm việc theo tấm gương của Giáo sư Trần Hữu Tước, nâng cao đạo đức nghề nghiệp”.

Tin đọc nhiều

Trưởng ban Nội chính Thành ủy Trần Đình Cảnh kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại các xã Hòa Xá, Thanh Oai

6 giờ trước

HNP - Ngày 13/3, đồng chí Trần Đình Cảnh, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng ban Nội chính Thành ủy Hà Nội đã kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại các xã: Hòa Xá, Thanh Oai.

Hà Nội - Nhật Bản: Thúc đẩy hợp tác chiến lược, mở ra động lực phát triển mới cho Thủ đô

6 giờ trước

HNP - Chiều 13/3, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng đã tiếp và làm việc với Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki nhằm trao đổi về các nội dung hợp tác giữa Thủ đô Hà Nội với các đối tác Nhật Bản, đồng thời thúc đẩy các dự án song phương trong thời gian tới.

Kế hoạch tuyển sinh vào đào tạo đại học, cao đẳng, trung cấp quân sự năm 2026

7 giờ trước

HNP - Phó Chủ tịch Thường trực UBND Thành phố Dương Đức Tuấn vừa ký ban hành Kế hoạch số 98/KH-UBND ngày 12/3/2026 về tuyển sinh vào đào tạo đại học, cao đẳng, trung cấp quân sự năm 2026.

Ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Giám định tư pháp

7 giờ trước

HNP - Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Xuân Lưu vừa ký ban hành Kế hoạch số 97/KH-UBND ngày 12/3/2026 về triển khai thực hiện Quyết định số 199/QĐ-TTg ngày 30/01/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Giám định tư pháp.

Tổ chức kỳ thi vào lớp 10 công lập năm học 2026-2027 vào các ngày 30-31/5

8 giờ trước

HNP - Phó Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Thu Hà vừa ký ban hành Kế hoạch số 100/KH-UBND ngày 12/3/2026 về tuyển sinh vào lớp 10 trung học phổ thông năm học 2026-2027.

Tin cùng chuyên mục
Xem theo ngày
Xem
Trưởng ban Nội chính Thành ủy Trần Đình Cảnh kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại các xã Hòa Xá, Thanh Oai
Trưởng ban Nội chính Thành ủy Trần Đình Cảnh kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại các xã Hòa Xá, Thanh Oai
HNP - Ngày 13/3, đồng chí Trần Đình Cảnh, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng ban Nội chính Thành ủy Hà Nội đã kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại các xã: Hòa Xá, Thanh Oai.
6 giờ trước
Hà Nội - Nhật Bản: Thúc đẩy hợp tác chiến lược, mở ra động lực phát triển mới cho Thủ đô
Hà Nội - Nhật Bản: Thúc đẩy hợp tác chiến lược, mở ra động lực phát triển mới cho Thủ đô
HNP - Chiều 13/3, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng đã tiếp và làm việc với Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki nhằm trao đổi về các nội dung hợp tác giữa Thủ đô Hà Nội với các đối tác Nhật Bản, đồng thời thúc đẩy các dự án song phương trong thời gian tới.
6 giờ trước
Phường Phúc Lợi đã sẵn sàng để Ngày bầu cử 15/3 diễn ra thành công tốt đẹp
Phường Phúc Lợi đã sẵn sàng để Ngày bầu cử 15/3 diễn ra thành công tốt đẹp
HNP - Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 đang đến gần. Tại phường Phúc Lợi (thành phố Hà Nội), công tác chuẩn bị cho ngày hội lớn của toàn dân đã và đang được triển khai khẩn trương, đồng bộ với tinh thần chủ động, trách nhiệm cao của cả hệ thống chính trị.
9 giờ trước
Chủ tịch Ủy ban Bầu cử Thành phố Phùng Thị Hồng Hà kiểm tra công tác tuyên truyền về bầu cử
Chủ tịch Ủy ban Bầu cử Thành phố Phùng Thị Hồng Hà kiểm tra công tác tuyên truyền về bầu cử
HNP - Chiều 12/3, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND Thành phố Phùng Thị Hồng Hà, Chủ tịch Ủy ban Bầu cử thành phố Hà Nội đã đi kiểm tra công tác thông tin, tuyên truyền phục vụ cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 tại Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội. Cùng tham gia đoàn có Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố Hà Nội Trần Thế Cương.
19:22 12/03/2026
Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Nguyễn Doãn Toản kiểm tra công tác bầu cử tại Sơn Đồng, Dương Hòa, Đại Mỗ
Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Nguyễn Doãn Toản kiểm tra công tác bầu cử tại Sơn Đồng, Dương Hòa, Đại Mỗ
HNP - Ngày 12/3, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Nguyễn Doãn Toản cùng Đoàn công tác của Thành ủy kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 tại địa bàn các xã: Sơn Đồng, Dương Hòa và phường Đại Mỗ.
19:00 12/03/2026
Chủ tịch Ủy ban Bầu cử Thành phố Phùng Thị Hồng Hà kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại phường Đại Mỗ
Chủ tịch Ủy ban Bầu cử Thành phố Phùng Thị Hồng Hà kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại phường Đại Mỗ
HNP - Chiều 12/3, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND Thành phố Phùng Thị Hồng Hà, Chủ tịch Ủy ban Bầu cử thành phố Hà Nội đã đi kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 tại phường Đại Mỗ. Cùng tham gia đoàn có Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND thành phố Hà Nội Trần Thế Cương.
18:55 12/03/2026
Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) đủ điều kiện trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến
Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) đủ điều kiện trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến
HNP - Sáng 12/3, tại Nhà Quốc hội, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp tổ chức Phiên họp thẩm tra sơ bộ dự án Luật Thủ đô (sửa đổi).
17:54 12/03/2026
Hà Nội tập huấn công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật
Hà Nội tập huấn công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật
HNP - Chiều 12/3, UBND thành phố Hà Nội tổ chức Hội nghị tập huấn công tác xây dựng văn bản quy phạm pháp luật. Dự Hội nghị có Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Xuân Lưu.
16:55 12/03/2026
Tin khác
Kế hoạch tuyển sinh vào đào tạo đại học, cao đẳng, trung cấp quân sự năm 2026
Kế hoạch tuyển sinh vào đào tạo đại học, cao đẳng, trung cấp quân sự năm 2026
HNP - Phó Chủ tịch Thường trực UBND Thành phố Dương Đức Tuấn vừa ký ban hành Kế hoạch số 98/KH-UBND ngày 12/3/2026 về tuyển sinh vào đào tạo đại học, cao đẳng, trung cấp quân sự năm 2026.
7 giờ trước
Ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Giám định tư pháp
Ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Giám định tư pháp
HNP - Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Xuân Lưu vừa ký ban hành Kế hoạch số 97/KH-UBND ngày 12/3/2026 về triển khai thực hiện Quyết định số 199/QĐ-TTg ngày 30/01/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Giám định tư pháp.
7 giờ trước
Tổ chức kỳ thi vào lớp 10 công lập năm học 2026-2027 vào các ngày 30-31/5
Tổ chức kỳ thi vào lớp 10 công lập năm học 2026-2027 vào các ngày 30-31/5
HNP - Phó Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Thu Hà vừa ký ban hành Kế hoạch số 100/KH-UBND ngày 12/3/2026 về tuyển sinh vào lớp 10 trung học phổ thông năm học 2026-2027.
8 giờ trước
Tổng vệ sinh hạ tầng giao thông, đô thị, chỉnh trang cảnh quan môi trường phục vụ bầu cử
Tổng vệ sinh hạ tầng giao thông, đô thị, chỉnh trang cảnh quan môi trường phục vụ bầu cử
HNP - Để đảm bảo các hoạt động phục vụ bầu cử Quốc hội và HĐND các cấp trên địa bàn Thủ đô Hà Nội diễn ra thuận lợi, phục vụ tốt nhất nhu cầu đi lại của Nhân dân, ngày 12/3, Sở Xây dựng đã ban hành thông báo số 350/TB-SXD về việc kiểm tra, tổng vệ sinh hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông.
9 giờ trước
Hà Nội phát động Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam 2026
Hà Nội phát động Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam 2026
HNP - Chiều 12/3, tại Trung tâm Thương mại AEON Hà Đông, Sở Công Thương Hà Nội phát động Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam (ngày 15/3).
10 giờ trước
Trao tặng sản phẩm bảo vệ sức khỏe tới Trung tâm Chăm sóc người khuyết tật Hà Nội
Trao tặng sản phẩm bảo vệ sức khỏe tới Trung tâm Chăm sóc người khuyết tật Hà Nội
HNP - Ngày 12/3, Hội Chữ thập đỏ thành phố Hà Nội đã trao tặng 100 chai thuốc diệt muỗi, côn trùng cho Trung tâm Chăm sóc người khuyết tật Hà Nội, góp phần bảo vệ sức khỏe và cải thiện môi trường sinh hoạt cho các đối tượng đang được chăm sóc, nuôi dưỡng tại đây.
11 giờ trước
Phường Việt Hưng sẵn sàng cho Ngày toàn dân đi bầu cử 15/3
Phường Việt Hưng sẵn sàng cho Ngày toàn dân đi bầu cử 15/3
HNP - Ngày 12/3, Đoàn công tác của Ủy ban bầu cử phường Việt Hưng do đồng chí Vũ Xuân Trường, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường làm Trưởng đoàn đã đi kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 tại các khu vực bỏ phiếu trên địa bàn.
21:59 12/03/2026
Tăng cường truyền thông quốc tế về hình ảnh Thủ đô Hà Nội
Tăng cường truyền thông quốc tế về hình ảnh Thủ đô Hà Nội
HNP - UBND thành phố Hà Nội đã ban hành Kế hoạch tổ chức hoạt động thông tin đối ngoại năm 2026, nhằm nâng cao hiệu quả quảng bá hình ảnh, tiềm năng, vị thế của Thủ đô ra quốc tế.
20:24 12/03/2026
Đẩy mạnh tuyên truyền, tạo đồng thuận trong triển khai Dự án Trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng
Đẩy mạnh tuyên truyền, tạo đồng thuận trong triển khai Dự án Trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng
HNP - Chiều 12/3, tại trụ sở Thành ủy Hà Nội, Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy tổ chức Hội nghị "Công tác tuyên truyền, vận động thực hiện Dự án Trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng".
17:27 12/03/2026
Triển khai mô hình phóng viên cộng đồng, lan tỏa thông tin từ cơ sở
Triển khai mô hình phóng viên cộng đồng, lan tỏa thông tin từ cơ sở
HNP - Sáng 12/3, Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội tổ chức Lễ ra quân Tổ phóng viên cộng đồng, giao nhiệm vụ cho hơn 200 phóng viên theo dõi 126 xã, phường trên địa bàn Thành phố. Đây là bước triển khai nhằm tăng cường thông tin từ cơ sở, phản ánh kịp thời đời sống chính trị, kinh tế, văn hóa - xã hội của Thủ đô, đồng thời góp phần lan tỏa tinh thần dân chủ, trách nhiệm của Nhân dân trước thềm cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.
15:29 12/03/2026