Kiểm tra việc thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TU của Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội về “Đẩy mạnh, nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác dân vận của các cơ quan nhà nước” tại Sở Quy hoạch - Kiến trúc Hà Nội.
Trong những năm qua, Thành ủy Hà Nội đã ban hành 36 văn bản lãnh đạo, chỉ đạo gắn với thực hiện QCDC ở cơ sở; Tổ chức 03 hội nghị sơ kết, tổng kết việc thực hiện Chỉ thị 30-CT/TW. Các cấp ủy đảng trên cơ sở và cơ sở đã nghiêm túc triển khai các văn bản của Trung ương, Thành phố, ban hành 2.639 văn bản thực hiện nhiệm vụ chính trị của địa phương gắn với xây dựng và thực hiện QCDC ở cơ sở.
Việc tổ chức đối thoại của người đứng đầu cấp ủy, chính quyền với Ủy ban MTTQ Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội và Nhân dân được các cấp ủy đảng, chính quyền từ Thành phố tới cơ sở nghiêm túc thực hiện. Từ năm 2017 đến nay, cấp Thành phố đã tổ chức được 24 hội nghị tiếp xúc, đối thoại giữa đồng chí Bí Thư Thành ủy, Thường trực Thành ủy, Chủ tịch HĐND Thành phố, Chủ tịch UBND Thành phố với MTTQ, các đoàn thể chính trị-xã hội, cán bộ, đoàn viên, hội viên và các tầng lớp Nhân dân trên địa bàn. Cấp huyện tổ chức 277 hội nghị; đã có 66.742 lượt người tham gia hội nghị tiếp xúc, đối thoại định kỳ với trên 10 nghìn lượt ý kiến góp ý, kiến nghị, hầu hết ý kiến được cấp ủy, chính quyền tiếp thu, trả lời theo quy định.
Công tác kiểm tra, giám sát triển khai thực hiện QCDC ở cơ sở được chú trọng. Bên cạnh kiểm tra, giám sát theo kế hoạch, các cấp ủy đảng, chính quyền, các tổ chức chính trị - xã hội tự kiểm tra, báo cáo theo chế độ thông tin định kỳ hàng tháng, quý, năm.
Tại các cơ quan nhà nước và chính quyền các cấp, việc thực hiện Chỉ thị 30-CT/TW được thực hiện nghiêm túc, với nhiều hình thức sáng tạo. Thường trực HĐND Thành phố đã phối hợp, tổ chức để các vị đại biểu HĐND tiến hành tiếp xúc cử tri trước và sau các kỳ họp thường lệ, tăng cường tổ chức tiếp xúc cử tri chuyên đề, tiếp xúc tại cơ quan công tác, nơi cư trú theo đúng quy định. Ký kết "Quy chế phối hợp xem xét, giải quyết kiến nghị cử tri gửi HĐND Thành phố" với UBND Thành phố.
Công tác tiếp công dân, tiếp nhận, xử lý đơn thư khiếu nại, tố cáo tiếp tục được thực hiện đảm bảo quy định. Đáng chú ý, đã tổ chức các đoàn giám sát, kiểm tra trên các lĩnh vực liên quan đến Nhân dân. Các hoạt động giám sát, báo cáo, kết luận giám sát của HĐND các cấp được gửi tới cấp ủy địa phương, các cơ quan, đơn vị chịu giám sát và có liên quan, công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng, Trang thông tin điện tử của HĐND các cấp để cử tri, Nhân dân theo dõi, giám sát.
Từ năm 2023, Thành phố đã vận hành hệ thống Hội nghị trực tuyến từ Trụ sở tiếp công dân Thành phố đến điểm cầu các quận, huyện, thị xã phục vụ công tác tiếp công dân định kỳ của lãnh đạo UBND Thành phố, giúp tiết kiệm thời gian, nâng cao hiệu quả công tác tiếp công dân.
Đặc biệt, năm 2024, UBND thành phố Hà Nội đã ra mắt ứng dụng iHanoi. Tại ứng dụng, thông qua chức năng phản ánh, kiến nghị trên ứng dụng, người dân có thể gửi phản ánh tới các cấp chính quyền Thành phố về những vấn đề đời sống dân sinh bức xúc; gửi các phản ánh về hành vi chậm trễ, gây phiền hà hoặc không thực hiện, thực hiện không đúng quy định về thủ tục hành chính của cán bộ, công chức, viên chức; đăng ký tiếp công dân-hỗ trợ người dân thực hiện đăng ký tiếp công dân với Ban tiếp công dân thành phố Hà Nội.
UBND cấp huyện và cơ sở gắn việc tăng cường công tác tuyên truyền xây dựng và thực hiện QCDC với việc tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật bằng nhiều hình thức đa dạng, phong phú cho người dân. Ban hành các QCDC đối với những loại hình có nhiều ý kiến dân sinh bức xúc. Tính đến nay, các đơn vị đã xây dựng, ban hành 316 QCDC trong loại hình mới.
Hội nghị phản biện dự thảo Nghị quyết của Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố
Từ năm 2014 đến nay, Ủy ban MTTQ Việt Nam từ Thành phố tới cơ sở đã chủ trì và phối hợp giám sát 67.989 cuộc.Từ năm 2020 đến nay, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp Thành phố đã tổ chức 6.472 hội nghị phản biện. Từ năm 2013 đến nay, Ủy ban MTTQ các cấp trên địa bàn đã tiếp nhận 224.999 ý kiến đóng góp xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền.
Việc tiếp nhận, xử lý, tiếp thu các ý kiến góp ý của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội được triển khai nghiêm túc, thường xuyên và mở rộng hình thức góp ý qua các ứng dụng công nghệ như Zalo, Facebook… Đến nay, toàn bộ các ý kiến góp ý, đơn thư kiến nghị đều đã được giải quyết theo đúng quy định.
Trong công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại tố cáo, từ năm 2009 đến năm 2024, Ủy ban MTTQ Việt Nam Thành phố đã tiếp 2.373 lượt công dân, Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp huyện và cơ sở đã tiếp 197.918 lượt công dân; tiếp nhận 84.536 đơn, chuyển 64.253 đơn của công dân đến cơ quan có thẩm quyền.
Thực hiện dân chủ ở xã, phường, thị trấn, đến nay, đã có 5.314 hương ước, quy ước tại thôn, tổ dân phố, khu dân cư được công nhận (đạt tỷ lệ 97,6%).
Từ năm 2009 đến năm 2024, Ban Thanh tra nhân dân đã giám sát 99.453 vụ việc. Qua giám sát đã phát hiện và kiến nghị 28.477 vụ việc và được các cơ quan có thẩm quyền giải quyết 25.818 vụ việc (đạt tỷ lệ 90,66%). Các Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng đã giám sát 59.764 công trình, dự án, kịp thời kiến nghị 11.851 vụ việc và đã được các cơ quan có thẩm quyền giải quyết 9.494 vụ việc (đạt tỷ lệ 80,11%).
Bên cạnh việc rà soát, điều chỉnh các quy chế đã ban hành, nhiều địa phương chủ động xây dựng các quy chế mới phù hợp với tình hình thực tiễn của địa phương, như: Quận Hoàn Kiếm xây dựng QCDC trong công tác đảm bảo an sinh xã hội. Thực hiện tốt công tác chi trả trợ cấp xã hội đảm bảo kịp thời, đúng đối tượng. Quận Long Biên đã xây dựng QCDC trong công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, sở hữu nhà và tài sản gắn liền với đất, công tác quản lý trật tự đô thị và công tác bảo vệ môi trường. Quận Hai Bà Trưng ban hành QCDC trong công tác quản lý nhà nước về ATTP lĩnh vực nông nghiệp và công thương; QCDC trong công tác bảo vệ môi trường; QCDC trong hoạt động quản lý nhà nước về hành nghề y dược ngoài công lập; QCDC trong việc xét duyệt trợ cấp xã hội hàng tháng đối với đối tượng là người khuyết tật trên địa bàn quận. Quận Bắc Từ Liêm ban hành QCDC trong quản lý đô thị-quy hoạch; QCDC trong quản lý nghĩa trang; QCDC trong quản lý di tích. Huyện Thanh Trì xây dựng và thực hiện QCDC về công khai quản lý tài sản Nhà nước; QCDC trong việc tiếp dân và giải quyết khiếu nại tố cáo; QCDC về công khai tài chính và các loại quỹ do Nhân dân đóng góp; công tác quản lý đất đai.
Có thể nói, việc thực hiện QCDC ở cơ sở đã góp phần phát huy được vai trò, tiềm năng, sức sáng tạo của nhân dân tham gia bàn bạc những công việc của địa phương, đất nước; góp ý kiến xây dựng chính sách, pháp luật, hương ước, quy ước, góp ý xây dựng Đảng, chính quyền, tham gia giám sát hoạt động của cán bộ, công chức, đảng viên ở khu dân cư. Bầu không khí dân chủ trong Đảng, trong xã hội được mở rộng hơn.
Nhiều khó khăn trong quá trình phát triển được nhân dân bàn bạc, tháo gỡ, giải quyết có hiệu quả tạo khí thế phấn khởi, khích lệ các tầng lớp nhân dân đẩy mạnh các phong trào thi đua tạo sự đồng thuận trong xã hội, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân, tăng cường mối quan hệ mật thiết giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân.
Thời gian tới, cùng với đẩy mạnh công tác tuyên truyền, quán triệt, triển khai thực hiện các văn bản của Trung ương, Thành phố về thực hiện dân chủ ở cơ sở, Thành phố sẽ thực hiện dân chủ gắn với đẩy mạnh cải cách hành chính; chuyển đổi số; đóng góp tích cực xây dựng nền hành chính "phục vụ nhân dân, dân chủ, pháp quyền, chuyên nghiệp, hiện đại, trong sạch, vững mạnh, công khai, minh bạch"; tăng cường đối thoại trực tiếp với Nhân dân.
Đồng thời, nâng cao chất lượng của dân chủ đại diện, mở rộng phương thức dân chủ trực tiếp; nêu cao tinh thần phục vụ nhân dân, tôn trọng quyền làm chủ của nhân dân, chủ động nắm tình hình, tháo gỡ khó khăn từ cơ sở.
Tiếp tục chỉ đạo, rà soát, điều chỉnh và thực hiện có hiệu quả QCDC trong các loại hình mới sau khi hoàn thành sắp xếp đơn vị hành chính, tổ chức bộ máy; thường xuyên rà soát, điều chỉnh các quy ước, hương ước của thôn, tổ dân phố theo Nghị định số 61/2023/NĐ-CP của Chính phủ và phù hợp với tình hình thực tiễn.