Tại buổi làm việc, vấn đề nóng được đặt ra không chỉ là kiểm soát hàng hóa dịp cao điểm Tết, mà còn là thách thức trong công tác quản lý địa bàn rộng lớn sau khi thực hiện sáp nhập các đơn vị hành chính và vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Báo cáo với Đoàn kiểm tra, đại diện Ban Chỉ đạo ATTP các xã cho biết, năm 2025 là năm đánh dấu sự thay đổi lớn về địa giới hành chính. Điển hình như xã Hưng Đạo (sáp nhập từ Cộng Hòa, Đồng Quang, Hưng Đạo cũ) hiện có dân số lên tới gần 50.000 người. Tương tự, xã Kiều Phú sau khi sáp nhập 5 đơn vị hành chính và một phần diện tích các xã lân cận, hiện quản lý hơn 60.000 dân với diện tích tự nhiên hơn 34km2.
Quang cảnh Hội nghị
Quy mô dân số tăng vọt kéo theo số lượng cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm cần quản lý tăng theo cấp số nhân. Chỉ tính riêng xã Hưng Đạo đã có 597 cơ sở, xã Phú Cát quản lý 389 cơ sở, và xã Quốc Oai là 335 cơ sở thuộc lĩnh vực y tế.
Đáng chú ý, xã Quốc Oai và các xã lân cận nằm ở vị trí cửa ngõ, kết nối giao thương giữa trung tâm Hà Nội và các vùng phía Tây Bắc, khiến việc kiểm soát luân chuyển hàng hóa dịp Tết trở nên vô cùng phức tạp. Lãnh đạo UBND xã Phú Cát thừa nhận, việc thực hiện mô hình chính quyền 2 cấp giao nhiều nhiệm vụ trực tiếp cho xã, nhưng bộ phận chuyên trách ATTP vẫn chưa có, cán bộ chủ yếu là kiêm nhiệm nên tính chuyên sâu còn hạn chế.
Dù gặp khó khăn về nhân lực, công tác thanh, kiểm tra trong năm 2025 và đợt cao điểm Tết Bính Ngọ 2026 đã được các xã triển khai quyết liệt.
Đồng chí Ngô Văn Hùng - Phó Chủ tịch UBND xã Quốc Oai, báo cáo tại Hội nghị
Tại xã Quốc Oai, qua kiểm tra 14 cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống và thức ăn đường phố, đoàn kiểm tra đã xử phạt 9 cơ sở vi phạm với tổng số tiền 33,5 triệu đồng. Đối với lĩnh vực nông nghiệp, công thương, xã cũng xử phạt 2 cơ sở với số tiền 4 triệu đồng.
Tại xã Phú Cát, công tác giám sát lấy mẫu được thực hiện nghiêm ngặt. Đáng chú ý, kết quả kiểm nghiệm mẫu nước uống đóng chai của Công ty TNHH nước tinh khiết Villa HN cho thấy không đạt quy chuẩn. Ngay lập tức, UBND xã đã thông báo yêu cầu các cơ sở giáo dục dừng sử dụng sản phẩm này và phối hợp với xã Yên Xuân (nơi công ty hoạt động) để xử lý. Điều này cho thấy sự phản ứng nhanh nhạy của chính quyền cơ sở trong việc ngăn chặn nguy cơ ngộ độc ngay từ đầu vào.
Công tác xét nghiệm nhanh cũng được đẩy mạnh. Xã Kiều Phú đã thực hiện tới 2.650 mẫu test nhanh (tinh bột, hàn the, phẩm màu...). Kết quả cho thấy tỷ lệ mẫu bát đĩa dính tinh bột chưa đạt còn chiếm 5,5%, là cơ sở để đoàn kiểm tra nhắc nhở, chấn chỉnh quy trình vệ sinh tại các hàng quán.
Đoàn kiểm tra tiến hành kiểm tra trực tiếp tại cơ sở kinh doanh ăn uống trên đại bàn xã Quốc Oai
Một điểm sáng trong báo cáo của các xã năm nay là việc kiểm soát chặt chẽ các bữa cỗ tập trung đông người - một nét văn hóa đặc thù ở ngoại thành Hà Nội nhưng tiềm ẩn nhiều nguy cơ ngộ độc. Xã Phú Cát đã giám sát 160/120 bữa cỗ (đạt 133% kế hoạch). Xã Hưng Đạo cũng giám sát và ký cam kết đảm bảo ATTP cho 145 bữa cỗ tập trung.
Đối với bếp ăn trường học, các xã đều yêu cầu truy xuất nguồn gốc thực phẩm nghiêm ngặt. Xã Kiều Phú đã kiểm tra đột xuất 13/13 trường có bếp ăn bán trú và phát hiện một mẫu thực phẩm bổ sung có chỉ tiêu Vitamin A vượt ngưỡng quy chuẩn, qua đó yêu cầu dừng sử dụng ngay lập tức.
Tuy nhiên, khó khăn vẫn còn tồn tại ở cấp tiểu học. Theo báo cáo của xã Hưng Đạo và Quốc Oai, nhiều trường tiểu học không nấu ăn tại chỗ mà đặt suất ăn sẵn từ nơi khác vận chuyển đến, khiến việc giám sát quy trình chế biến hàng ngày gặp khó khăn. Cơ sở vật chất tại một số trường còn thiếu thốn, chưa có nhà ăn riêng, học sinh phải ăn nghỉ ngay tại lớp.
Tại buổi làm việc, Đoàn kiểm tra liên ngành Thành phố đã ghi nhận những nỗ lực của chính quyền địa phương, đồng thời chỉ ra những "điểm nghẽn" cần khắc phục ngay trong dịp Tết Bính Ngọ.
Thứ nhất, là vấn đề giết mổ nhỏ lẻ. Tại xã Kiều Phú, vẫn còn tồn tại 50 cơ sở giết mổ, trong đó phần lớn là nhỏ lẻ trong khu dân cư (28 cơ sở giết mổ lợn quy mô 1-3 con/ngày). Việc thiếu các lò giết mổ tập trung khiến công tác kiểm soát thú y và vệ sinh môi trường gặp nhiều trở ngại.
Thứ hai, là khó khăn trong truy xuất nguồn gốc tại các chợ dân sinh và chợ cóc. Hầu hết thực phẩm được vận chuyển qua nhiều khâu trung gian, từ nhiều địa phương khác nhau, trong khi dữ liệu quản lý còn thực hiện thủ công.
Đồng chí Đặng Thanh Phong - Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm, Sở Y tế thành phố Hà Nội, phát biểu kết luận tại Hội nghị
Kết luận buổi làm việc, Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm Hà Nội Đặng Thanh Phong - Phó Trưởng đoàn kiểm tra liên ngành công tác ATTP số 1 nhấn mạnh: Thời gian từ nay đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ là giai đoạn "nước rút". Các xã cần tập trung tối đa lực lượng, tăng cường kiểm tra đột xuất, không để xảy ra tình trạng "nể nang" ở địa phương.
Đoàn kiểm tra cũng ghi nhận kiến nghị của các xã về việc thành phố cần sớm xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu số về ATTP dùng chung, liên thông dữ liệu để hỗ trợ truy xuất nguồn gốc nhanh chóng. Đồng thời, cần có cơ chế đặc thù để thu hút doanh nghiệp đầu tư vào giết mổ tập trung, tiến tới xóa bỏ hoàn toàn giết mổ nhỏ lẻ trong khu dân cư.
Ông Đặng Thanh Phong nhấn mạnh: Bảo đảm an toàn thực phẩm cho người dân vui Xuân, đón Tết không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn mà còn là trách nhiệm chính trị của chính quyền địa phương, đặc biệt là tại các địa bàn vừa trải qua quá trình sáp nhập, kiện toàn bộ máy. Hoạt động kiểm tra không chỉ để xử phạt, mà chính là dịp để hướng dẫn, truyền thông nâng cao nhận thức, khắc phục điểm nghẽn về ATTP.