Quang cảnh Hội thảo
Dự Hội thảo có Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Văn Bài, nguyên Cục trưởng Cục Di sản văn hóa; các nhà khoa học, chuyên gia văn hóa, đại diện cấp ủy, chính quyền và nhân dân địa phương.
Phát biểu tại Hội thảo, Phó Chủ tịch Thường trực UBND phường Tây Tựu Nguyễn Sỹ Thắng cho biết, Tây Tựu là địa phương có hệ thống di tích lịch sử - văn hóa cùng nhiều lễ hội truyền thống giàu bản sắc được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Đây là nguồn tài sản văn hóa quý giá, góp phần tạo nên bản sắc riêng của địa phương.
Theo đồng chí Nguyễn Sỹ Thắng, việc tổ chức hội thảo nhằm thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam; đồng thời cụ thể hóa Chương trình số 03 của Đảng ủy phường về phát triển văn hóa, thể dục thể thao, giáo dục và đào tạo, y tế, bảo đảm an sinh xã hội. Hội thảo cũng là dịp để đánh giá thực trạng công tác quản lý di tích, lễ hội; lắng nghe các ý kiến đóng góp, đề xuất giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa gắn với phát triển kinh tế - xã hội địa phương.
Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy phường Tây Tựu Nguyễn Thị Nắng Mai phát biểu tại Hội thảo
Tây Tựu không chỉ là vùng đất trồng hoa nổi tiếng của Thủ đô mà còn lưu giữ nhiều giá trị văn hóa đặc sắc của vùng ven đô Hà Nội. Nổi bật là hệ thống đình, chùa, miếu cổ cùng nhiều phong tục, lễ hội truyền thống mang đậm dấu ấn văn hóa làng quê Bắc Bộ.
Đình và miếu Tây Tựu thờ Đức Thánh Bạch Hạc Tam Giang - vị tướng có công chống giặc ngoại xâm thời Hùng Duệ Vương. Trong đình hiện còn lưu giữ bức hoành phi "Mỹ tục khả phong" do Tổng đốc Hoàng Trọng Phu trao tặng năm 1940 khi về kinh lý tại Tây Tựu. Đặc biệt, đình Tây Tựu còn được người dân quen gọi là "Đình Chợ" - một trong số ít ngôi đình cổ ở ngoại thành Hà Nội vẫn gắn với không gian chợ truyền thống.
Trước đây, chợ Đình Tây Tựu họp theo các phiên ngày 4 và ngày 9 âm lịch, nổi tiếng với các mặt hàng phục vụ nhu cầu thiết yếu của người dân hàng ngày và nhiều sản phẩm phục vụ nghề trồng hoa. Không gian đình mở, không có tường rào hay nghi môn tạo nên nét đặc trưng hiếm có của mô hình "đình - chợ" trong văn hóa làng Việt.
Các nhà khoa học phát biểu tại Hội thảo
Một trong những di sản văn hóa đặc sắc của Tây Tựu là lễ hội Bơi Đăm được tổ chức 5 năm một lần trên dòng sông Pheo - nhánh của sông Nhuệ chảy qua trước cửa đình và miếu Tây Tựu cổ kính. Hội bơi Đăm nổi tiếng với những quy cách riêng về kích thước thuyền bơi, tay chèo, mái chèo và hình thức trao giải, trở thành sản phẩm văn hóa dân gian độc đáo của vùng ven đô Hà Nội.
Tại hội thảo, dưới sự điều hành của Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đặng Văn Bài, các đại biểu đã tập trung thảo luận nhiều nội dung như: Công tác tu bổ, tôn tạo các di tích lịch sử - văn hóa; bảo tồn không gian kiến trúc truyền thống; phát huy giá trị lễ hội gắn với làng nghề trồng hoa Tây Tựu; ứng dụng chuyển đổi số trong quảng bá di sản và phát triển du lịch văn hóa cộng đồng.
Cũng tại hội thảo ông Nguyễn Văn Toàn, đại diện Tiểu ban quản lý di tích Miếu Đồng Cổ đề xuất lập hồ sơ đề nghị công nhận Lễ hội Miếu Đồng Cổ là di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia. Ông Chu Trần Trọng, đại diện Tiểu ban quản lý di tích đình Trung Tựu kiến nghị địa phương quan tâm tu bổ, tôn tạo giếng cổ trước cửa đình nhằm giữ gìn không gian văn hóa truyền thống.
Đình Tây Tựu - một trong số ít ngôi đình cổ ở ngoại thành Hà Nội vẫn gắn với không gian chợ truyền thống
Trước khi diễn ra hội thảo, các đại biểu đã tham gia khảo sát thực tế tại một số di tích trên địa bàn nhằm ghi nhận hiện trạng, thu thập tư liệu phục vụ công tác nghiên cứu và đề xuất giải pháp bảo tồn.
Các ý kiến tại hội thảo đều khẳng định, việc bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa không chỉ góp phần gìn giữ bản sắc địa phương mà còn mở ra cơ hội phát triển kinh tế di sản, công nghiệp văn hóa và xây dựng cộng đồng văn minh, giàu bản sắc trong giai đoạn mới.